Wystawa "Miasto cieni" Ludmiła Wojda

Cień…
Dzień – noc. Czarne – białe. Światło – cień. Fotografia – pisanie światłem. Jeżeli jest światło, istnieje cień. Są nierozłączne. Nie ma światła – nie ma cienia. Wystarczy choćby najmniejszy promień światła, od razu pojawia się jego wieczny towarzysz – cień. Przeciwstawiają się jeden drugiemu, ale nie egzystują jeden bez drugiego. Jak życie i śmierć. Jak życie i życie. Nie ma cienia, znaczy nie ma światła. Skomplikowane? Tak. Proste? Tak.
Swój cień rzucają zarówno istoty żyjące, jak i przedmioty martwe. Cień jest tak samo realny, jak przedmiot rzucający go, jak światło powodujące cień. Ale cień jest, można go dotknąć, stanąć na nim. Do ręki się go nie weźmie, ale można go zachować na kliszy. Zdjęcie cienia można zwinąć w rurkę, zawiesić na ścianie.
Różnorodne obiekty tworzą swoje projekcje cieniowe. Mogą się przecinać, nakładać, tworząc nowe formy, które są ostatecznie realne, a rozpoznawalna faktura płaszczyzn, na których leżą, to potwierdza. Ale jednocześnie nie ma realnego pojedynczego przedmiotu, któremu ostatecznie realny pojedynczy cień powinien być przypisany.
Po wybuchu atomowym ludzie zniknęli, ulotnili się, rozsypali w proch. Zostały ich cienie na kamieniu. Nie ma ludzi. Zgasło nieznośne światło atomowe. Zostały cienie nieistniejących już ludzi. I co jest bardziej realne? Cień czy przedmiot? Realność nierealnego, czy nierealność realnego. Czy cień jest przywiązany do obiektu, czy obiekt do cienia? Co to jest realność?
To obiekt. To jego cień. Obiekt pozostaje niezmiennym, ale jego cień się zmienia, czasami się zmienia nie do rozpoznania, wstępując w złożone współdziałanie z innymi cieniami, przedmiotami, płaszczyznami.
Teatr cieni? Tańce cieni? Sztuka imieniem Życie.
Próbować zobaczyć. Próbować zatrzymać nieubłagany bieg. Próbować przeniknąć na tamtą stronę. Próbować zrozumieć. A rozumiejąc, poczuć radość zrozumienia i dzielić tę radość z innymi
O. Petrow (fotografik, Grodno)
Ludmiła Wojda, urodzona w Grodnie, na Białorusi, absolwentka wydziału matematyki Grodzieńskiego Państwowego Uniwersytetu im. Janki Kupały.
Członek: Fotoklubu Grodno, Białoruskiego stowarzyszenia społecznego „Fotoiskusstwo” oraz Towarzystwa Fotograficznego im. Edmunda Osterloffa w Radomsku.





